Đánh giá những loại động cơ giảm tốc Chenta – Motor Chenta nhiều người dùng nhất
Motor Chenta (motor giảm tốc Chenta, động cơ hộp số Chenta) là dòng motor gắn hộp giảm tốc dùng để giảm tốc độ và tăng lực kéo cho máy công nghiệp, gồm các nhóm tải nặng trục thẳng, bánh răng côn KSM, trục ra vuông góc mặt bích và motor giảm tốc mini gắn hộp NMRV. Máy hay gặp ở băng tải, vít tải, gàu tải, tời, máy nghiền và máy ép. Chọn motor Chenta theo bốn thông số: công suất, tốc độ trục ra (tỉ số truyền), momen tải và kiểu lắp chân đế hay mặt bích.
Nội dung
- 1) Cấu tạo motor giảm tốc Chenta
- 2) Thông số kỹ thuật motor Chenta cần đọc
- 3) Dòng điện, điện áp và biến tần cho motor Chenta
- 4) Phân loại motor Chenta
- 5) Các kiểu motor giảm tốc tương đương thường dùng thay motor Chenta
- 6) Cách chọn motor Chenta
- 7) Bảng so sánh các loại motor giảm tốc Chenta
- 8) Ứng dụng motor Chenta
- 9) Ưu điểm và nhược điểm motor Chenta
- 10) Câu hỏi thường gặp về motor giảm tốc Chenta
1) Cấu tạo motor giảm tốc Chenta
- Phần motor: stator quấn dây đồng, rotor lồng sóc, trục, bạc đạn hai đầu, hộp cực điện với cầu đấu (domino).
- Phần hộp số: vỏ gang, trục thép, bánh răng hợp kim thép thấm carbon, phốt chặn dầu.
- Bộ phận làm mát: cánh quạt đuôi motor, dầu bôi trơn giải nhiệt cho bánh răng.


2) Thông số kỹ thuật motor Chenta cần đọc
- Công suất: 1HP = 0.75kW, 2HP = 1.5kW, 3HP = 2.2kW, 5HP = 3.7kW, 7.5HP = 5.5kW.
- Tốc độ motor: 4 pole khoảng 1400 – 1450 vòng/phút; 6 pole khoảng 900 – 960 vòng/phút.
- Mã và size hộp số: ví dụ hình dưới mã hộp ASS, size 40 nghĩa là khoảng cách tâm trục ra tới tâm trục vào 40 mm; ratio 60 là tốc độ giảm 60 lần.

3) Dòng điện, điện áp và biến tần cho motor Chenta
Motor Chenta công nghiệp chủ yếu là motor điện 3 pha 220/380V: lưới 380V đấu sao, biến tần 1 pha vào ra 220V đấu tam giác. Bản mini có thêm loại 1 pha 220V và DC. Dòng điện tham khảo:
| Công suất motor 4 cực | Dòng 3 pha 380V (A) | Dòng 3 pha 220V (A) | Dòng 1 pha 220V (A) | Biến tần gợi ý |
| 0.37kW (0.5HP) | ≈ 1.1 | ≈ 1.9 | ≈ 3 – 3.5 | 0.4kW |
| 0.75kW (1HP) | ≈ 2.0 | ≈ 3.5 | ≈ 5 – 6 | 0.75kW |
| 1.5kW (2HP) | ≈ 3.6 | ≈ 6.2 | ≈ 9.5 – 11 | 1.5kW |
| 2.2kW (3HP) | ≈ 5.0 | ≈ 8.7 | ≈ 14 – 15 | 2.2kW |
| 3.7kW (5HP) | ≈ 8.0 | ≈ 14 | ≈ 22 – 25 | 4kW |
| 5.5kW (7.5HP) | ≈ 11.5 | ≈ 20 | — | 5.5kW, 3 pha 380V |
| 7.5kW (10HP) | ≈ 15 | ≈ 26 | — | 7.5kW, 3 pha 380V |
| 11kW (15HP) | ≈ 22 | — | — | 11kW, 3 pha 380V |
- Dòng chính xác đọc trên tem; motor 6 pole cùng công suất có dòng cao hơn 4 pole một chút.
- Dòng khởi động trực tiếp khoảng 5 – 7 lần dòng định mức.
- Tải đề nặng như gàu tải, vít tải đầy liệu: chọn biến tần lớn hơn motor một cấp.
4) Phân loại motor Chenta
a) Motor giảm tốc Chenta tải nặng
- Hay dùng cho băng tải, vít tải, gàu tải.
- Đường kính trục: 30, 40, 50, 70, 90 mm.
- Momen xoắn: khoảng 1500 Nm tới 40 000 Nm tùy cỡ.

Mặt bích của dòng tải nặng: 250, 300, 350, 400 mm.
b) Motor giảm tốc Chenta bánh răng côn
- Dùng cho máy nghiền, máy ép gỗ, máy cán tôn.
- Mã phổ biến: KSM 57, KSM 67, KSM 77, KSM 87.
- Trục ra cốt âm hoặc cốt dương: 30, 35, 40, 50, 60, 70 mm.


c) Motor giảm tốc Chenta trục ra vuông góc mặt bích
- Lắp nằm ngang hoặc đứng úp vào mặt máy, hợp việc cần lực kéo lớn.
- Đường kính mặt bích: 300, 350, 400, 450, 500 mm.
- Công suất thường gặp: 1.5kW, 2.2kW, 4kW, 5.5kW.

d) Motor giảm tốc Chenta mini
- Motor mini gắn hộp số NMRV size 30, 40, 50.
- Công suất: 60W, 140W, 250W, 370W.
- Điện áp: xoay chiều 3 pha, 1 pha 220V hoặc điện một chiều DC.
- Trục ra cốt âm hoặc cốt dương; tốc độ thường gặp 20, 35, 44, 55, 70, 100 vòng/phút; chỉnh được tốc độ khi lắp thêm bộ điều tốc.

5) Các kiểu motor giảm tốc tương đương thường dùng thay motor Chenta
Một số model Chenta đặc chủng không có sẵn trên thị trường Việt Nam. Khi thay thế, thợ máy thường đối chiếu kích thước lắp, trục ra, tốc độ và momen để chọn các kiểu tương đương dưới đây:
- Motor hộp số tải trung theo tiêu chuẩn châu Âu.

- Động cơ hộp số gắn phanh hãm (thắng từ): trục motor dừng ngay khi ngắt điện.

- Motor điều chỉnh tốc độ 3 pha, 1 pha.

- Động cơ giảm tốc tải nặng trục thẳng chân đế, size R47, R57, R67, R77, R87, R97.

- Motor hộp số điện 220V 1 pha: 0.4kW, 0.75kW, 1.1kW, 1.5kW, 2.2kW; tỉ số truyền 10, 20, 30, 40, 50, 60.

6) Cách chọn motor Chenta
a) Tốc độ và tỉ số truyền
Tỉ số truyền = tốc độ motor ÷ tốc độ trục ra cần. Motor 4 pole 1400 vòng/phút cần trục ra 35 vòng/phút thì i = 40. Cách tính chi tiết ở bài tỉ số truyền hộp giảm tốc.
b) Momen tải và hệ số an toàn
Momen trục ra ≈ 9550 × kW ÷ vòng/phút × hiệu suất. Motor 2.2kW, trục ra 35 vòng/phút, hộp bánh răng: khoảng 570 Nm. Momen định mức của hộp nên lớn hơn con số này; tải va đập như máy nghiền cần hệ số lớn hơn băng tải êm.
c) Kiểu lắp và trục ra
Băng tải, vít tải đặt sàn: chân đế trục thẳng. Trục máy vuông góc: bánh răng côn KSM. Máy khuấy, máy ép đặt đứng: mặt bích. Trục máy đã có sẵn, muốn gắn thẳng: chọn cốt âm.
7) Bảng so sánh các loại motor giảm tốc Chenta
| Loại | Ưu điểm | Nhược điểm | Ứng dụng |
| Tải nặng trục thẳng | Momen lớn (khoảng 1500 – 40 000 Nm), trục to | Thân lớn, nặng | Băng tải, vít tải, gàu tải, máy trộn |
| Bánh răng côn KSM | Truyền góc 90 độ, hiệu suất cao hơn trục vít | Giá cao hơn trục vít cùng công suất | Máy nghiền, máy ép gỗ, máy cán tôn |
| Trục vuông góc mặt bích | Lắp nằm hoặc đứng linh hoạt | Tải dọc trục có giới hạn | Máy khuấy, dây chuyền sản xuất |
| Mini gắn NMRV | Nhỏ gọn, nhiều điện áp (3 pha, 1 pha, DC) | Công suất nhỏ (tới 370W) | Máy đóng gói, máy dán nhãn, cơ cấu tự động nhỏ |
8) Ứng dụng motor Chenta
- Motor giảm tốc Chenta cho thang vận thăng, tời hàng, tời kéo vật liệu công trình.
- Motor hộp số Chenta cho máy sục khí, máy quạt nước ao nuôi tôm sú, tôm thẻ.
- Động cơ Chenta cho máy xay xát, máy nghiền thức ăn gia cầm, máy trộn cám.
- Motor giảm tốc Chenta cho tời bò, dầm cầu trục, cơ cấu di chuyển xe con.
- Motor Chenta bánh răng côn cho máy cắt, máy khoan, máy ép gỗ, máy cán tôn.
- Motor giảm tốc tải nặng Chenta cho băng tải xi măng, vít tải cát đá, gàu tải lúa gạo.
9) Ưu điểm và nhược điểm motor Chenta
a) Ưu điểm
- Vỏ gang, bánh răng thép thấm carbon, chịu tải nặng và va đập tốt.
- Hộp bánh răng trụ, côn có hiệu suất cao, khoảng 94 – 97% mỗi cấp, ít hao điện hơn hộp trục vít.
- Nhiều kiểu lắp: chân đế, mặt bích, cốt âm, trục vuông góc.
- Dải momen rộng, từ bản mini vài chục Nm tới bản tải nặng hàng chục nghìn Nm.
b) Nhược điểm
- Một số model đặc chủng ít hàng sẵn, thay thế phải đối chiếu kích thước.
- Bản tải nặng thân lớn, nặng, cần bệ đỡ chắc.
- Bản mini công suất giới hạn, không hợp tải nặng liên tục.
10) Câu hỏi thường gặp về motor giảm tốc Chenta
a) Người sắp mua motor Chenta cần hỏi gì, xác minh gì
- Nên hỏi người bán những gì? Hỏi loại hộp (tải nặng, bánh răng côn KSM, trục vuông góc, mini NMRV), công suất, số pole, tỉ số truyền, đường kính trục ra, kiểu lắp, điện áp motor và momen định mức của hộp. Hỏi thêm hộp đã châm dầu chưa và tư thế lắp hộp được thiết kế (nằm, đứng).
- Tem motor và tem hộp cần đối chiếu gì? Tem motor: kW/HP, 4P hay 6P, 220/380V, dòng điện, 50Hz, IP, cấp cách điện. Tem hộp: mã, size (ví dụ ASS 40), tỉ số (ratio 60). Lấy 1400 ÷ 60 ≈ 23 vòng/phút, xem có khớp tốc độ người bán báo không.
- Nhận ra hàng không đúng quảng cáo bằng cách nào? Đo trục ra bằng thước kẹp, đo khoảng cách tâm trục (size) bằng thước. Quay tay trục vào đếm vòng để thử tỉ số. Chạy không tải đo dòng: motor 2.2kW 380V không tải thường khoảng 2.2 – 3A; quá cao hoặc ba pha lệch là có vấn đề. Hộp số mà lắc trục ra thấy rơ nhiều là bánh răng đã mòn.
- Chọn công suất thế nào cho vừa? Từ tốc độ và momen tải tính ra công suất, nhân thêm 1.2 – 1.5 với tải có va đập. Gàu tải lúa 10 tấn/giờ cao 8 m thường dùng khoảng 2.2 – 3kW; vít tải cát dài 6 m đường kính 200 mm thường 3.7 – 5.5kW tùy độ nghiêng.
- Giá motor Chenta khoảng bao nhiêu? Giá trung bình thị trường Việt Nam phụ thuộc kiểu hộp và công suất: mini NMRV thấp nhất, bánh răng côn KSM và tải nặng cao hơn đáng kể. Model đặc chủng có thể cao hơn do ít nguồn hàng; nhiều người chọn kiểu tương đương cùng kích thước lắp để giảm chi phí. Tham khảo thêm giá motor giảm tốc 3 pha.
b) Người đã mua motor Chenta: lắp cho đúng, dùng cho tối ưu
- Lắp cơ khí thế nào? Bệ phẳng, bu lông siết đều theo đường chéo. Căn đồng tâm khớp nối; bản cốt âm thì lau sạch, bôi mỡ chống kẹt lên trục máy rồi đẩy vào, dùng tay đòn chống xoay (cánh tay mô men) bắt cố định vào khung. Lắp puly, nhông bằng cảo ép, sát vai trục.
- Đấu điện và bảo vệ? Lưới 380V đấu sao; chạy biến tần 1 pha ra 220V đấu tam giác. Lắp CB, contactor, rơ le nhiệt chỉnh khoảng 1 – 1.1 lần dòng tem. Vỏ motor nối đất. Motor có thắng từ thì cấp nguồn cuộn thắng theo đúng điện áp ghi trên thắng.
- Chạy thử và chạy rà ra sao? Kiểm tra mức dầu theo tư thế lắp, chạy không tải 15 phút, đo dòng ba pha, nghe bạc đạn. Chạy có tải tăng dần trong 2 – 3 ngày đầu. Thay dầu lần đầu sau khoảng 300 – 500 giờ vì mạt kim loại chạy rà nằm trong dầu.
- Dùng sao cho bền và tiết kiệm điện? Giữ motor chạy khoảng 70 – 90% tải; motor quá lớn so với tải vừa tốn tiền đầu tư vừa giảm hệ số công suất. Vệ sinh cánh quạt, lá tản nhiệt; dầu thay theo giờ chạy, khoảng 4000 – 5000 giờ với dầu khoáng trong điều kiện thường.
- Khi đang chạy gặp sự cố thì làm gì? Nóng vỏ hộp quá 80 – 90°C: kiểm tra dầu, tải. Rỉ dầu ở phốt: thay phốt, kiểm tra nút thông hơi bị nghẹt. Motor kêu ù không quay: mất pha, kiểm tra CB, contactor, cầu đấu. Nhảy rơ le nhiệt liên tục: đo dòng có tải, kiểm tra kẹt cơ khí.
c) Các lỗi người dùng thường mắc và cách chỉnh sửa
- Bản cốt âm không lắp tay đòn chống xoay hoặc lắp cứng hai đầu: hộp lắc, bạc đạn trục ra mòn lệch, nứt tai bắt. Cách sửa: lắp tay đòn có cao su giảm chấn, chỉ cố định một điểm, để hộp tự lựa theo trục máy.
- Dùng sai tư thế so với thiết kế dầu: hộp đặt đứng nhưng nút thông hơi nằm dưới, dầu trào ra ngoài, bánh răng trên thiếu dầu. Cách sửa: đổi vị trí nút thông hơi lên cao nhất, châm dầu đúng mức của tư thế đứng.
- Đảo chiều tức thời trên tời, gàu tải: then trục bị toác, răng mẻ. Cách sửa: thêm thời gian trễ 1 – 2 giây giữa hai chiều, hoặc dùng biến tần có thời gian giảm tốc.
- Chỉnh rơ le nhiệt quá cao để khỏi nhảy: che mất lỗi quá tải thật, motor cháy cuộn. Cách sửa: tìm nguyên nhân quá tải (kẹt liệu, căng xích quá, hộp thiếu dầu), trả rơ le về đúng dòng tem.
- Thắng từ không chỉnh khe hở: thắng rít, nóng, motor ăn dòng cao. Cách sửa: chỉnh khe hở đĩa thắng theo hướng dẫn (thường vài phần mười mm), kiểm tra điện áp cuộn thắng và bộ chỉnh lưu.
d) Dành cho sinh viên cơ điện mới vào ngành: nên tìm hiểu gì trước
- Kiến thức nền cần có? Công suất, momen, tốc độ đồng bộ theo số cực, hệ số trượt, tỉ số truyền, hiệu suất, hệ số an toàn SF; thêm cấp bảo vệ IP và cấp cách điện F.
- Học sản phẩm nào trước? Motor 3 pha rotor lồng sóc trước (đấu sao, tam giác, đọc tem), sau đó hộp bánh răng trụ, bánh răng côn, trục vít, rồi mới tới motor có thắng và hộp cốt âm có tay đòn.
- Thứ tự học hợp lý? Đọc tem → mạch động lực và mạch điều khiển (CB, contactor, rơ le nhiệt, nút nhấn) → tính tỉ số, momen → chọn kiểu lắp → bôi trơn → biến tần.
- Tự kiểm chứng bằng đồng hồ đo? Đồng hồ vạn năng đo điện trở cuộn dây, megaohm đo cách điện (motor hạ thế khô ráo thường trên vài chục MΩ), ampe kìm đo dòng có tải, súng đo nhiệt đo vỏ motor và vỏ hộp số.
- Có nên tập tháo hộp số không? Rất nên, với hộp cũ hỏng. Tháo ra đếm răng tính tỉ số, xem dấu mòn trên răng để hiểu tải lệch, thiếu dầu để lại dấu vết thế nào; đó là cách nhanh nhất để đọc bệnh hộp số ngoài hiện trường.
Tham khảo thêm các mẫu động cơ giảm tốc 3 pha theo công suất:
- Động cơ giảm tốc 1HP 0.75kW
- Động cơ giảm tốc 1.5HP 1.1kW
- Động cơ giảm tốc 2HP 1.5kW
- Động cơ giảm tốc 3HP 2.2kW
- Động cơ giảm tốc 4HP 3kW
- Động cơ giảm tốc 5HP 3.7kW
- Động cơ giảm tốc 5.5HP 4kW
- Động cơ giảm tốc 7.5HP 5.5kW
- Động cơ giảm tốc 10HP 7.5kW
- Động cơ giảm tốc 0.25HP 0.2kW
- Động cơ giảm tốc 0.5HP 0.37kW
- Động cơ giảm tốc ABB
- Động cơ giảm tốc mini
- Motor giảm tốc cốt âm
- Động cơ giảm tốc cycloid
- Động cơ giảm tốc có thắng
- Motor giảm tốc 220V
- Động cơ giảm tốc Wansin
- Motor SEW
- Motor Nord
- Động cơ bánh răng






