0968140191Miền Nam
0975897066Miền Bắc

Máy Ép Củi Trấu: Cấu Tạo, Nguyên Lý, Thông Số Điện Và Cách Chọn Máy

Viết bởi: Vũ Hồng Phúc
Vũ Hồng Phúc
Vũ Hồng Phúc, sinh năm 1985, sau khi tốt nghiệp cử nhân tại Đại Học Bách Khoa Hà Nội, Vũ Hồng Phúc đã tự mình khám phá thế giới qua việc du học tại EF Language School London và nhiều trường đại học khác. Tích lũy kinh nghiệm trong nhiều năm, anh quyết định trở về đất nước. Vũ Hồng Phúc đã hướng đến mục tiêu phát triển Dongco3pha.com là thương hiệu "Động cơ điện" hàng đầu Việt Nam. Trong nhiều năm liền danh liên tục mang lại nhiều thành tựu cho doanh nghiệp và đóng góp nhiều giải pháp tối ưu về chế tạo máy, chế tạo động cơ giảm tốc, động cơ điện.
13 thg 10 2026 19:38

Máy ép củi trấu (máy ép trấu thành củi, máy làm củi trấu) là máy dùng trục vít đẩy trấu qua một nòng ép được nung nóng khoảng 250–300°C, ép trấu rời thành thanh củi đặc đường kính 50–95 mm, có lỗ ở giữa, dùng làm nhiên liệu đốt lò hơi, lò sấy, lò nung. Chọn máy thì xét năng suất cần (kg/giờ), nguồn điện 3 pha 380V đủ tải cho motor 15–37kW chưa, và độ ẩm trấu ở nơi mình có đạt dưới khoảng 12% hay không.

Ví dụ: máy 15kW chạy trấu khô sạch thường ra khoảng 180–220 kg củi mỗi giờ; 100 kg trấu khô ép ra được khoảng 90–95 kg củi thành phẩm.

củi trấu thành phẩm từ máy ép củi trấu

1) Cấu tạo máy ép củi trấu

cấu tạo máy ép củi trấu trục vít có gia nhiệt

a) Các bộ phận chính

  • Phễu cấp liệu: chứa trấu, nhiều máy có vít tải hoặc sàng rung đưa trấu xuống đều.
  • Trục vít ép (cốt vít): bộ phận chịu mài mòn nặng nhất, đầu vít thường được đắp hàn que chịu mòn.
  • Nòng ép (ống côn): ống thép dày, lòng côn dần về phía ra củi để tạo áp lực.
  • Vòng điện trở gia nhiệt: bọc ngoài nòng, thường 3 vòng, mỗi vòng 2–3.5kW, có đồng hồ nhiệt điều khiển.
  • Motor chính và bộ truyền: motor 3 pha 11–37kW kéo trục vít qua dây đai hoặc hộp số, tốc độ trục vít khoảng 300–600 vòng/phút tùy kiểu máy.
  • Máng ra củi, ống hút khói và tủ điện.

b) Nguyên lý làm việc

Trấu được vít đẩy vào nòng côn, bị nén mạnh và nóng lên. Ở khoảng 250–300°C, chất lignin có sẵn trong vỏ trấu mềm ra như keo, dính các hạt trấu lại với nhau. Củi ra khỏi nòng còn nóng, nguội dần thì cứng lại, tỷ trọng khoảng 1,1–1,2 nên chìm trong nước. Không cần chất kết dính. Lỗ ở giữa thanh củi là do mũi vít tạo ra, giúp củi cháy đều và thoát hơi khi ép.

2) Phân loại máy ép củi trấu

a) Theo nguyên lý ép

  • Máy ép trục vít có gia nhiệt: kiểu phổ biến nhất ở Việt Nam, ra củi thanh có lỗ.
  • Máy ép thủy lực, máy ép piston dập: ép thành khối hoặc thanh đặc, năng suất cao nhưng máy đắt, ít gặp ở cơ sở nhỏ.
  • Máy ép viên nén (pellet) khuôn vòng hoặc khuôn phẳng: ra viên nhỏ 6–10 mm, cần nghiền trấu và chỉnh ẩm kỹ hơn.

b) Theo công suất motor và năng suất

Cỡ máyMotor chínhDòng định mức 380V (khoảng)Năng suất phổ biếnĐiện trở gia nhiệt
Máy nhỏ11kW22A70–150 kg/giờ3 × 2–3kW
Máy phổ thông15kW29–30A180–220 kg/giờ3 × 3kW
Máy vừa22kW42A250–350 kg/giờ3 × 3kW
Máy lớn37kW70A400–700 kg/giờ3 × 3.5kW
  • Năng suất thực tế giảm khi trấu ẩm, lẫn đất cát hoặc vít đã mòn.
  • Dòng điện trong bảng là dòng của motor chính, chưa tính điện trở gia nhiệt (mỗi 3kW 3 pha khoảng 4,5A).
  • Số liệu mang tính tham khảo, khác nhau giữa các nhà chế tạo.

3) Một số mẫu máy ép củi trấu tham khảo trên thị trường

a) Máy ép củi trấu 15kW, củi phi 83 mm

máy ép củi trấu 15kW củi phi 83mm

Kích thước máy khoảng 1900 × 700 × 1150 mm, motor 15kW 380V, điện trở 3 × 3kW, năng suất 180–220 kg/giờ, chiều dài củi cắt tùy ý. Đây là cỡ máy hợp với hộ làm củi bán cho lò sấy quy mô nhỏ.

b) Máy ép củi trấu 200 kg/giờ, motor 22kW

máy ép củi trấu 200kg/giờ motor 22kW

Năng suất 150–200 kg/giờ, củi phi 80 mm, motor 22kW 6 cực (khoảng 960 vòng/phút), bộ nhiệt 6kW, máy nặng khoảng 400 kg, kèm theo một cây vít và một bộ nhiệt dự phòng. Vít dự phòng là chi tiết đáng hỏi khi mua vì vít mòn rất nhanh.

c) Máy ép trấu dạng khối, 3–3,5 tấn/giờ

máy ép trấu dạng khối 3 tấn/giờ

Kiểu ép khuôn hộp, tỷ lệ nén khoảng 4/1, kích thước khối ép 740 × 420 × 320 mm, kích thước tổng thể 2300 × 3400 × 1600 mm. Loại này ép trấu thành kiện để chở đi xa cho rẻ cước, không phải ra củi đốt trực tiếp.

d) Máy ép củi trấu 37kW, củi phi 95 mm

máy ép củi trấu 37kW củi phi 95mm

Kích thước khoảng 1850 × 1450 × 850 mm, motor 37kW 380V, điện trở 3 × 3.5kW, năng suất 400–450 kg/giờ, củi dài 1–3 m, tỷ trọng 1,1–1,2.

e) Máy ép viên nén JXII-2

máy ép viên nén trấu JXII-2

Sản lượng 650–800 kg/giờ với nguyên liệu nghiền nhỏ dưới 3–5 mm, sấy bằng khí nóng 180–250°C, máy nặng khoảng 1,6 tấn. Đây là dòng làm viên nén, khác hẳn máy ép củi thanh về quy trình chuẩn bị nguyên liệu.

4) Thông số điện và cách chọn máy ép củi trấu

a) Điện áp, dòng điện, khởi động

Máy ép củi trấu từ 11kW trở lên đều dùng điện 3 pha 380V; điện 1 pha 220V không kéo nổi các cỡ máy này (motor 1 pha phổ biến lớn nhất chỉ khoảng 7.5kW). Motor 15kW 4 cực dòng khoảng 29–30A, 22kW khoảng 42A, 37kW khoảng 70A. Khởi động trực tiếp motor lớn làm sụt áp cả xóm, nên thường dùng khởi động sao – tam giác hoặc khởi động mềm. Biến tần cũng dùng được: chọn biến tần tải nặng có dòng định mức bằng hoặc lớn hơn dòng motor, thường lớn hơn motor một cấp vì máy ép là tải momen lớn, hay bị nghẹn.

b) Trạm biến áp, dây điện

Máy 37kW cộng điện trở khoảng 10kW, tổng tải gần 50kW: cần trạm hoặc hợp đồng điện sản xuất đủ công suất. Dây cáp đồng cho máy 37kW đi xa 30–50 m thường từ 16–25 mm² trở lên; dây nhỏ là sụt áp, motor nóng, khó đề.

c) Chọn theo nguyên liệu và năng suất

Trấu sạch, khô, độ ẩm 8–12% là đẹp nhất. Trấu ẩm trên 14–15% củi ra bị nứt, bể, nhiều khói. Ép mùn cưa, vỏ cà phê, vỏ đậu thì nên chạy thử mẫu trước với chính nguyên liệu đó. Năng suất cần cao thì chọn một máy lớn hoặc hai máy vừa (hai máy vừa thì máy này hỏng vít máy kia vẫn chạy).

Motor điện dùng cho máy ép có thể tham khảo thêm ở nhóm motor điện 3 pha; máy truyền qua hộp số thì xem nhóm hộp giảm tốc.

5) Ứng dụng của củi trấu và máy ép củi trấu

  • Củi trấu đốt lò hơi nhà máy thực phẩm, nhà máy giấy, xưởng dệt nhuộm.
  • Củi trấu đốt lò sấy nông sản: sấy lúa, sấy cà phê, sấy hạt điều, sấy gỗ.
  • Nhiên liệu cho lò nung gạch, lò gốm, lò nấu ăn công nghiệp, bếp trấu cho bếp ăn tập thể.
  • Máy ép trấu thành khối giảm thể tích để vận chuyển trấu đi xa làm chất đốt, lót chuồng.
  • Máy ép viên nén trấu làm pellet cho lò đốt sinh khối, lò hơi tầng sôi.
  • Máy ép củi mùn cưa, vỏ cà phê, bã mía cho xưởng gỗ và vùng chế biến nông sản tận dụng phế phẩm.

6) Ưu điểm và nhược điểm của máy ép củi trấu

a) Ưu điểm

  • Biến trấu rời, nhẹ, tốn chỗ thành củi đặc, thể tích giảm 4–5 lần, dễ chất kho, rẻ cước chở.
  • Củi trấu nhiệt trị khoảng 3.500–4.000 kcal/kg, cháy đều, ít khói hơn đốt trấu rời.
  • Không cần keo kết dính, nguyên liệu gần như không mất tiền ở vùng xay xát.
  • Cấu tạo đơn giản, thợ cơ khí địa phương sửa được, phụ tùng (vít, nòng, điện trở) dễ tìm.

b) Nhược điểm

  • Vít mòn rất nhanh do trấu có nhiều silic: tùy que đắp, vít thường phải đắp hàn lại sau vài giờ đến vài chục giờ chạy.
  • Tốn điện: máy 15kW cộng điện trở 9kW, mỗi tấn củi tiêu tốn khoảng 100–150 kWh.
  • Khói và bụi khi ép, cần chụp hút và ống khói ra ngoài.
  • Cần điện 3 pha công suất lớn, vùng chỉ có điện 1 pha thì khó lắp.

7) Giá máy ép củi trấu tham khảo

Giá trung bình thị trường Việt Nam, chênh nhau theo hàng chế tạo trong nước hay nhập khẩu, motor loại gì, có kèm vít dự phòng không:

  • Máy ép củi trấu 15kW, khoảng 180 kg/giờ, củi phi 85 mm: khoảng 45 – 60 triệu đồng.
  • Máy ép củi trấu 22kW, khoảng 350 kg/giờ: khoảng 55 – 75 triệu đồng.
  • Máy ép củi trấu 37kW, khoảng 700 kg/giờ: khoảng 65 – 85 triệu đồng.
  • Máy ép viên nén trấu JXII 11–15kW: khoảng 15 – 52 triệu đồng tùy model.
  • Máy ép trấu mini, máy ép di động cỡ nhỏ: khoảng 6,5 – 15 triệu đồng.

8) An toàn khi vận hành máy ép củi trấu

  • Nòng ép và điện trở nóng trên 250°C: có tấm che, không chạm tay, không để bao trấu sát nòng.
  • Kẹt liệu: tắt máy, ngắt CB, chờ vít dừng hẳn mới thông nòng bằng dụng cụ, không thò tay.
  • Có bình chữa cháy bột cạnh máy; bụi trấu và củi nóng dễ bén lửa.
  • Vỏ motor, vỏ máy nối đất; tủ điện có CB chống giật, rơ le nhiệt chỉnh theo dòng motor.

9) Câu hỏi thường gặp về máy ép củi trấu

a) Người sắp mua máy ép củi trấu cần hỏi gì, xác minh gì

  • Hỏi người bán những gì trước khi chốt máy? Năng suất thực tế với trấu khô bao nhiêu kg/giờ (không phải con số "tối đa"), motor bao nhiêu kW, mấy cực, hãng gì, điện trở mấy vòng mỗi vòng bao nhiêu kW, đường kính củi, có kèm vít và nòng dự phòng không, vít đắp que gì. Hỏi thêm một cây vít chạy được bao lâu thì phải đắp lại và chi phí đắp mỗi lần.
  • Đọc tem motor để kiểm tra những gì? Công suất kW, điện áp 380V, kiểu đấu (Δ hay Y), dòng định mức, tốc độ. Motor 15kW 4 cực dòng khoảng 29–30A; nếu tem ghi 15kW mà dòng chỉ 20A, hoặc thân motor nhỏ bất thường so với motor 11kW, nên nghi motor quấn lại hoặc dán tem đè.
  • Làm sao biết năng suất có đúng như quảng cáo? Đề nghị chạy thử bằng chính trấu của mình tại xưởng người bán: cân 100 kg trấu, bấm giờ, cân củi ra. Quan sát củi: bề mặt bóng, không nứt ngang, bẻ không vỡ vụn là ép đạt nhiệt và đạt áp.
  • Chọn cỡ máy bao nhiêu kW cho vừa? Làm củi đốt cho một lò sấy nhỏ, mỗi ngày 1–1,5 tấn thì máy 15kW chạy một ca là đủ. Cần 3–5 tấn/ngày thì 22kW hoặc 37kW, hoặc hai máy 15kW. Kiểm tra trước trạm điện có gánh được không.
  • Giá máy ép củi trấu bao nhiêu là hợp lý? Giá trung bình thị trường Việt Nam cho máy 15kW khoảng 45–60 triệu, 22kW khoảng 55–75 triệu, 37kW khoảng 65–85 triệu đồng. Thấp hơn hẳn mức này thường là máy không kèm motor, motor cũ quấn lại, hoặc thiếu tủ điện và đồng hồ nhiệt.

b) Người đã mua: lắp cho đúng, dùng cho tối ưu

  • Lắp đặt máy cần chuẩn bị nền và điện ra sao? Nền bê tông phẳng, bắt bu lông chân chắc vì máy rung khi ép. Dây điện tính theo tổng tải motor cộng điện trở; tủ điện có CB tổng, khởi động sao – tam giác hoặc khởi động mềm cho motor từ 15kW, rơ le nhiệt chỉnh theo dòng tem. Lắp chụp hút khói dẫn ra ngoài nhà xưởng.
  • Đấu sao – tam giác thế nào cho đúng? Motor 380V Δ có 6 đầu dây: lúc khởi động đấu sao để dòng khởi động giảm khoảng 1/3, sau 5–10 giây timer chuyển sang tam giác chạy định mức. Đấu nhầm chạy sao luôn thì motor yếu, nóng; đấu tam giác mà tem ghi 380V Y thì cháy cuộn rất nhanh.
  • Quy trình chạy máy mỗi ca? Bật điện trở trước 20–30 phút cho nòng đạt khoảng 260–300°C, đề motor khi nòng đã nóng, cho trấu vào từ từ rồi mới tăng đều. Cuối ca cho chạy thêm ít trấu khô sạch để đẩy hết liệu, tắt motor rồi mới tắt nhiệt.
  • Làm sao tiết kiệm điện khi ép? Trấu khô, sạch đất cát thì vít đỡ mòn và motor đỡ tải. Bọc cách nhiệt quanh vòng điện trở, giữ nhiệt độ vừa đủ cho củi bóng mặt, không cài quá cao. Đắp vít kịp thời: vít mòn làm năng suất tụt mà điện thì vẫn tốn như cũ.
  • Củi ra bị nứt, bở thì chỉnh gì? Kiểm tra độ ẩm trấu, nhiệt độ nòng và độ mòn đầu vít. Nứt ngang thường do trấu ẩm hoặc nhiệt thấp; củi bở, xốp thường do vít mòn hoặc nòng mòn rộng làm áp ép không đủ.

c) Các lỗi người dùng thường mắc và cách chỉnh sửa

  • Đề motor khi nòng còn nguội. Triệu chứng: kẹt cứng, motor rú, nhảy rơ le, có khi gãy đai hoặc gãy vít. Cách sửa: ngắt điện, tháo phần đầu nòng lấy hết trấu nén, bật nhiệt đủ thời gian rồi mới đề lại.
  • Cho trấu ẩm hoặc lẫn đất cát. Triệu chứng: củi nứt, khói trắng nhiều, vít mòn rất nhanh. Cách sửa: phơi hoặc sấy trấu xuống dưới khoảng 12%, lắp sàng loại cát trước phễu.
  • Để vít mòn quá mới đắp. Triệu chứng: năng suất tụt một nửa, dòng motor vẫn cao, củi rỗng ruột. Cách sửa: đắp lại đầu vít bằng que hàn chịu mòn, mài lại biên dạng, đặt lịch đắp theo giờ chạy thay vì đợi hỏng.
  • Dùng dây điện nhỏ, đi xa. Triệu chứng: đèn chớp khi đề, motor khó lên tốc độ, nóng vỏ. Cách sửa: đo điện áp tại cầu đấu motor khi đang chạy tải; sụt dưới khoảng 360V thì thay dây tiết diện lớn hơn hoặc dời tủ điện gần nguồn.
  • Đấu motor nhầm chiều quay. Triệu chứng: trấu không xuống nòng, vít quay mà không ra củi. Cách sửa: dừng máy, đảo hai trong ba dây pha ở đầu ra khởi động từ.

d) Dành cho sinh viên cơ điện mới vào ngành: nên tìm hiểu gì trước

  • Khái niệm cơ bản cần nắm? Công suất, momen xoắn, tốc độ quay và công thức T = 9550 × P / n; dòng điện định mức, hệ số công suất cos φ của motor 3 pha; công suất điện trở P = U × I (3 pha thì nhân √3). Thêm khái niệm độ ẩm vật liệu và nhiệt trị nhiên liệu.
  • Học thiết bị nào trước? Motor 3 pha rotor lồng sóc (đấu sao – tam giác, đọc tem, chọn CB, rơ le nhiệt), rồi mạch khởi động sao – tam giác, khởi động mềm và biến tần. Sau đó học bộ truyền đai, hộp số và cuối cùng là máy ép trục vít.
  • Thứ tự học hợp lý cho người mới? Mạch điều khiển contactor – rơ le thời gian; mạch điều khiển nhiệt độ bằng đồng hồ nhiệt và can nhiệt loại K; tính chọn dây cáp theo dòng và chiều dài; sau cùng là cách tính năng suất, điện năng tiêu thụ trên mỗi tấn sản phẩm.
  • Tự kiểm chứng bằng cách nào? Dùng ampe kìm đo dòng motor lúc không tải, lúc ép bình thường và lúc vít mòn để thấy sự khác biệt. Dùng súng nhiệt đo nhiệt độ nòng so với số hiển thị trên đồng hồ. Đo điện áp tại motor khi khởi động để thấy sụt áp.
  • Đọc thêm ở đâu? Có thể bắt đầu với các bài trong mục kỹ thuật motor điện để nắm chắc phần motor trước khi đi vào máy ép.
1.368 reviews

Tin tức liên quan

Hộp Giảm Tốc Sumitomo Nhật Bản: Cyclo, Hyponic, Altax, Paramax

Hộp Giảm Tốc Sumitomo Nhật Bản: Cyclo, Hyponic, Altax, Paramax

18 thg 11 2026 11:44

Hộp giảm tốc Sumitomo là hộp số của tập đoàn Nhật Sumitomo. Hãng nổi tiếng nhất với công nghệ Cyclo Drive. Ngoài ra còn có Hyponic, Altax, Paramax và Hedcon.
Đọc tiếp
Cách Đấu Tụ Motor 1 Pha 220V: Sơ Đồ Tụ Đề, Tụ Ngậm, Motor 2 Tụ

Cách Đấu Tụ Motor 1 Pha 220V: Sơ Đồ Tụ Đề, Tụ Ngậm, Motor 2 Tụ

15 thg 11 2026 09:58

Cách đấu tụ motor 1 pha 220V cho motor YY, YC, YL: sơ đồ tụ ngậm, tụ đề qua công tắc ly tâm, motor 2 tụ, máy nén C-R-S; bảng µF theo kW, đo tụ, đảo chiều và lỗi nổ tụ hay gặp.
Đọc tiếp
Mô Tơ Điện 1 Pha, 3 Pha 220V/380V: Bảng Giá Theo kW

Mô Tơ Điện 1 Pha, 3 Pha 220V/380V: Bảng Giá Theo kW

06 thg 11 2026 13:03

Mô tơ điện 3 pha 380V 4 cực giá 920.000 – 17.440.000 đ (0.37 – 30kW); mô tơ 1 pha 220V YL, YC giá 1.070.000 – 5.840.000 đ (0.37 – 3.7kW). Kèm cách chọn 1 pha hay 3 pha, số cực theo máy.
Đọc tiếp
Hộp giảm tốc harmonic: thông số, model CSF, SHF và cách chọn

Hộp giảm tốc harmonic: thông số, model CSF, SHF và cách chọn

14 thg 10 2026 15:12

Hộp giảm tốc harmonic (strain wave) size 14 – 32, tỉ số 1/50 – 1/120, mô men 5,4 – 137 Nm. Cách đọc tem, phân loại CSF, CSG, SHF-2UH, SHF-2UJ, SHF-2SO, SHD-2SH và cách chọn theo servo.
Đọc tiếp
Khám phá Bí Quyết Điều Khiển Động Cơ RC Servo Chính Xác Bằng STM32F4

Khám phá Bí Quyết Điều Khiển Động Cơ RC Servo Chính Xác Bằng STM32F4

17 thg 11 2026 15:31

Điều khiển động cơ RC Servo bằng STM32F4 mang đến độ chính xác cao và khả năng tùy chỉnh tín hiệu PWM tối ưu. Bài viết này hướng dẫn từ cấu hình bộ định thời, lập trình tín hiệu PWM, đến tối ưu hóa hiệu suất động cơ. Đây là giải pháp lý tưởng cho kỹ sư điện, kỹ sư cơ khí và các doanh nghiệp công nghiệp.
Đọc tiếp